Προσχέδιο Διαγωνίσματος Απολυτηρίων Εξετάσεων Γ΄ Λυκείου – 2015

αποδείξεις ανάστασης χριστού-μυροφόρες2

Πιθανά Θέματα – Λύσεις

Ομάδα Α :

Α1. Να γράψετε στην κόλλα σας τον αριθμό των προτάσεων και δίπλα το γράμμα που αντιστοιχεί στη σωστή απάντηση α ή β ή γ. (Μον. 5)

1/ Το σώμα κατά το Χριστιανισμό είναι :

α) έδρα της αμαρτίας     β) άξιο περιφρόνησης   γ) στοιχείο της ταυτότητας του ανθρώπου, ναός του Αγίου Πνεύματος,        δ) κατώτερο στοιχείο της ανθρώπινης ύπαρξης, ‘σήμα’, περιτύλιγμα της ψυχής

2/   Ο Χριστιανός καλείται να υπερασπιστεί την ελευθερία σε:

α) Θρησκευτικό επίπεδο, β) Προσωπικό επίπεδο, γ) Προσωπικό, κοινωνικό και πολιτικό επίπεδο

3/ Αυτό που σώζει τους «δια Χριστόν σαλούς»

α)  είναι η επιφανειακή θρησκευτικότητα,           β) η συμμετοχή στον ανθρώπινο πόνο με τη μετοχή στη ζωή των ανθρώπων που ζουν στο περιθώριο,        γ) ο καθημερινός αγώνας για την ατομική σωτηρία

4/   Η εκκλησία μέσα από το γάμο επιδιώκει : 

α) την κοινωνική αναγνώριση του θεσμού αυτού,             β) την ρύθμιση και την παρέμβαση στην προσωπική ζωή των ανθρώπων,            γ) την οικονομική συνύπαρξη άντρα και γυναίκας,

δ) την εισαγωγή των δύο ανθρώπων ως ζευγάρι στο σώμα του Χριστού.

5/  Η απόφαση ενός ζευγαριού να κάνει παιδιά είναι εξαιρετικά καίρια και πρέπει να συνοδεύεται από την επίγνωση πλήθους ευθυνών. Τι υπογραμμίζει πάνω στο θέμα αυτό ο Άγιος Ιωάννης ο Χρυσόστομος;

               α/ Ότι μοναδικός σκοπός του γάμου είναι η τεκνογονία, δηλαδή η απόκτηση απογόνων.

               β/ Ότι το κεφαλαιώδες δεν είναι η τεκνογονία, αλλά η τεκνοτροφία, η σωστή διαπαιδαγώγηση.

               γ/ Ότι σκοπός του γάμου δεν είναι η τεκνογονία, αλλά η σωτηρία του άνδρα και της γυναίκας.

               δ/ Ότι το κεφαλαιώδες δεν είναι η τεκνογονία, αλλά η αγαπητική συνύπαρξη του ζευγαριού.

Α2.    Να χαρακτηρίσετε τις παρακάτω προτάσεις και να μεταφέρετε τη σωστή απάντηση στην κόλλα σας με τη μορφή 1/Σ, 2/Λ …                                                (Μονάδες 10)                          

  1. Με πρότυπο την Αγία Τριάδα, ο άνθρωπος καλείται να βιώσει, ως καθημερινό τρόπο ζωής την αγάπη, την ισότητα, την μοναδικότητα του καθενός και την συνύπαρξη όλων.            [Σ]
  2. Oι εντολές του Θεού που βρίσκονται στην Αγία Γραφή κατανοούνται με την  δικαστική ορολογία. [Λ]
  3. Σύμφωνα με το Χριστιανισμό είναι αναγκαία η συμμετοχή του πιστού στα μυστήρια  και τις αγιαστικές τελετές της Εκκλησίας. [Σ]
  4. Στη Θεία ευχαριστία η συνάντηση του ανθρώπου με το Θεό είναι πραγματική και όχι συμβολική ή συναισθηματική.                            [Σ]                                              
  5. Όπως στη Θεία Ευχαριστία, έτσι και στο γάμο το φθαρτό γίνεται άφθαρτο. [Σ]
  6. Η σωστή διαπαιδαγώγηση των παιδιών από τους γονείς- σύμφωνα με τη χριστιανική ηθική- πρέπει να αποσκοπεί στην καλλιέργεια της αμοιβαιότητας, του σεβασμού και της αγάπης, στη διαμόρφωση ξεχωριστής, ελεύθερης προσωπικότητας . [Σ]
  7. Με το μυστήριο του Γάμου η Εκκλησία επιθυμεί την αφθαρτοποίηση του αληθινού έρωτα, εισάγοντας το ζευγάρι στο σώμα του Χριστού.[Σ]
  8. Το αναστημένο σώμα του Χριστού δεν έπαψε να είναι υλικό, ήταν όμως απαλλαγμένο από τη φθορά και από κάθε αναγκαιότητα, το ίδιο θα συμβεί και στην ανάσταση των νεκρών. [Σ]
  9. Στο Χριστιανισμό πραγματική, απόλυτη ελευθερία είναι αποκλειστικά και μόνο η ελευθερία επιλογής. [Σ]
  10. Για  τον «κοσμικό» και τον «εκκλησιαστικό» άνθρωπο ο θάνατος είναι το τέλος της ζωής και τον δέχονται μοιρολατρικά . [Λ]

Α3. Να επιλέξετε τη σωστή απάντηση επιλέγοντας από τις λέξεις της παρένθεσης (ατομικισμό, μοναχική, αγαπητική, κοινωνός, ανεπανάληπτη,  ισότητα, αγάπη, εικόνα). Το κείμενο αποτυπώνει τη σημασία του Τριαδικού δόγματος για την Χριστιανική ηθική. Να απαντήσετε στην κόλλα σας με τη μορφή 1……….., 2………… κλπ.             (Μονάδες 5)

 Το Τριαδικό δόγμα σημαίνει πως ο Θεός δεν είναι μια  1) μοναχική ύπαρξη, είναι μια 2) αγαπητική Συντροφιά αδιάκοπη και άφθαρτη. Η Εκκλησία καλεί τον άνθρωπο να γίνει  3) κοινωνός του Θεού. Να βιώσει δηλαδή, στον τρόπο ζωής του, στην καθημερινότητά του την 4) ισότητα, την 5) αγάπη, τη συντροφικότητα και τη συνύπαρξη  όλων. Ο Χριστιανός δε μπορεί να δεχτεί  τον 6) ατομικισμό ούτε τη μαζοποίηση του ανθρώπου. Γνωρίζει ότι ο κάθε άνθρωπος ως 7) εικόνα του Τριαδικού Θεού είναι μοναδική και 8) ανεπανάληπτη προσωπικότητα προορισμένη για την αιωνιότητα.

Α4. Αντιστοιχίστε τις λέξεις της στήλης Α με αυτές της στήλης Β και μεταφέρετε στην κόλλα σας τις απαντήσεις με τη μορφή Α3.1/α, Α3.2/β κλπ                                                        (Μονάδες 5)

Α Β
1.      Βίωση της παρουσίας του Θεού α. Άγιο Πνεύμα
2.     Δόγματα β. Θεία Ευχαριστία
3.      Πνευματικός άνθρωπος γ. Κοινωνία ισότιμων προσώπων
4.     Ένωση με το Χριστό δ. Μυστήρια της Εκκλησίας
5.      Αγία Τριάδα ε. Σύντομες διατυπώσεις των αληθειών της πίστεως

Απάντηση : 1δ, 2ε, 3α, 4β, 5γ.

Β. Απαντήστε σύντομα στις ερωτήσεις :

«Η γυναίκα και ο άνδρας δεν είναι δυο άνθρωποι αλλά ένας άνθρωπος…»(Ι. Χρυσόστομος). 

Β1. Πώς αντιλαμβάνεστε την ισοτιμία των δυο φύλων; (Μον. 10).

Απάντηση : Ο άνθρωπος είναι ένα ον με δύο διαφορετικά φύλα, καθένα από τα οποία έχει τα δικά του χαρακτηριστικά, σωματικά και ψυχικά. Πλήρης άνθρωπος δεν είναι ο άντρας από μόνος του ούτε η γυναίκα από μόνη της, αλλά το ζευγάρι. Η Εκκλησία εξ αρχής τόνισε ότι τα δύο φύλα είναι ισότιμα. Ο Παύλος είχε επισημάνει ότι με το έργο του Χριστού που προσέφερε σωτηρία σε όλο το ανθρώπινο γένος, και με τη δυνατότητα όλων να γίνουν μέλη του Σώματος του Χριστού, καταργήθηκε η ανισότητα άντρα και γυναίκας.

Β2. Πώς πραγματώνεται και αφθαρτοποιείται αυτή η ισοτιμία στη ζωή της Εκκλησίας; (Μον.  15).

Απάντηση : Η Εκκλησία κάνοντας πραγματικότητα αυτήν την ισοτιμία άνδρα και γυναίκας αναγνωρίζει στις μεταξύ τους σχέσεις την μοναδικότητά τους και  επιθυμεί όχι την κατάργηση του αληθινού έρωτα, αλλά – ακριβώς επειδή δέχεται την ομορφιά και τη σπουδαιότητά του – την αφθαρτοποίησή του, το μπόλιασμά του στην πηγή της Ζωής. Αυτό απεργάζεται το μυστήριο του γάμου. Εισάγει τους δύο ανθρώπους, όχι ως μεμονωμένα άτομα αλλά ως ζευγάρι, ως σχέση μοναδικών κι ανεπανάληπτων προσώπων, στο Σώμα του Χριστού. Είναι σημαντικό το γεγονός ότι το μυστήριο του γάμου εντάσσει το ζευγάρι μέσα σε μια κοινότητα.  Το μυστήριο του γάμου είναι για το ζευγάρι η έναρξη μιας πορείας, ενός συνειδητού αγώνα, μιας διαρκούς άσκησης στην αγάπη. Αυτό φαίνεται έντονα και από το απόσπασμα της επιστολής του Παύλου που διαβάζεται στην ιερολογία του γάμου (Εφεσ. 5,20-33), όπου ο γάμος παραλληλίζεται προς τη σχέση του Χριστού με την Εκκλησία και επισημαίνεται το χρέος αμοιβαίας αγάπης και φροντίδας.

ΟΜΑΔΑ Β :

Β1. «Η σχέση των γονέων με το μωρό και το μικρό παιδί συνδέεται άμεσα με την αυξανόμενη αυτονομία του παιδιού και το αίσθημά του ότι είναι ξεχωριστό πρόσωπο. Είναι μια δύσκολη περίοδος, γιατί η αμφιταλάντευση του παιδιού ανάμεσα στην αγάπη και την οργή είναι πολύ δυνατή. Επιθυμεί να μεγαλώσει και ταυτόχρονα το φοβάται. Έχει ανάγκη τους γονείς του απεγνωσμένα, αλλά έχει επίσης απεγνωσμένα ανάγκη να γίνει ένασημαντικό πρόσωπο από μόνο του. Οι γονείς πρέπει να του επιτρέψουν την απόσταση που χρειάζεται για να γίνει ο εαυτός του, με το αναπτυσσόμενο αίσθημα ότι έχει κάποια αξία και κάποιο έλεγχο στη ζωή του. Ταυτόχρονα οι γονείς έχουν ανάγκη να αισθάνονται την ικανοποίηση από τη συναισθηματική παρουσία του παιδιού στη ζωή τους, όπως έχουν επίσης την ανάγκη να αισθάνονται περήφανοι για τα επιτεύγματά του». (Παπά Φιλόθεος Φάρος- παπά Σταύρος Κοφινάς, «Γονείς και Παιδιά», σελ. 120)

α) Πού πρέπει να βασίζεται η διαπαιδαγώγηση των παιδιών και ποιους στόχους να έχει;( Μον.8)

Απάντηση : Ο άγιος Ιωάννης ο Χρυσόστομος υπογραμμίζει ότι το κεφαλαιώδες δεν είναι η τεκνογονία (αυτό είναι κυρίως μια βιολογική λειτουργία που μπορεί να γίνει και ανεπίγνωστα, όπως στα ζώα), αλλά η τεκνοτροφία, η σωστή διαπαιδαγώγηση1. Και στην ιερολογία του γάμου ακούμε τον Παύλο να επισημαίνει ότι, προκειμένου να κάνει κάποιος έναν υγιή γάμο, καλείται να αφήσει τους γονείς του και να ενωθεί με τον σύντροφο του (Εφεσ.5:31).
Από την άλλη, τα παιδιά είναι νεαρές υπάρξεις που έχουν ανάγκη την πείρα των γονιών τους, δίχως να έχουν την εγωιστική ψευδαίσθηση ότι όλα και όλοι γύρω τους υπάρχουν για να είναι δικοί τους υπηρέτες.

β) Ο υπερβολικός προστατευτισμός έναντι των παιδιών αποτελεί εκδήλωση υγιούς αγάπης ή υποκρύπτει άλλα κίνητρα και ποια; ( 7 Μονάδες )

Απάντηση : Η μεταξύ των συζύγων αγάπη είναι το θεμέλιο των ενδοοικογενειακών σχέσεων και το καλύτερο, έμπρακτο παράδειγμα για τα παιδιά. Η γέννηση των παιδιών (οφείλει να) είναι καρπός της συζυγικής αγάπης, κι όχι κάτι άλλο, π.χ. απεγνωσμένη προσπάθεια να αποκτήσει νόημα στη ζωή του ένας άνθρωπος, που δε βρίσκει νόημα στον ίδιο του τον συζυγικό δεσμό και στο πρόσωπο του συντρόφου του. Σ’ αυτή την περίπτωση δημιουργούνται προβληματικές εξαρτήσεις του γονιού από το παιδί, και αντίστροφα, που εμποδίζουν την ανάπτυξη της προσωπικότητας.

γ) Η ανάδειξη των παιδιών σε ελεύθερες υπάρξεις σημαίνει εγκατάλειψη των γονέων; Αιτιολογείστε την απάντησή σας. ( 10 Μονάδες )

Απάντηση : Όταν οι γονείς αναθρέψουν σε ολοκληρωμένες συγκροτημένες προσωπικόητες τα παιδιά τους και τους δώσουν την απαιτούμενη ελευθερία μέσα σε σωστά πλαίσια σεβασμού και σύνεσης για να μπορούν να φύγουν από το σπίτι και να αγωνιστούν ως πολίτες της κοινωνίας, αυτή η αποσύνδεση σε καμία περίπτωση δε σημαίνει έλλειψη σεβασμού ή έχθρα προς τους γονείς. Την αμοιβαιότητα που πρέπει να υπάρχει, την επεσήμανε ο απόστολος Παύλος που ζήτησε από τα παιδιά να τιμούν τους γονείς τους, κι από τους γονείς να μην παροργίζουν τα παιδιά τους (Εφεσ. 6: 1-4). Το ποθούμενο είναι να οικοδομηθεί μια σχέση διαλόγου.

Β2.   Ποια είναι η θέση του ορθόδοξου χριστιανού απέναντι στον θάνατο; Δικαιολογήστε την απάντησή σας λαμβάνοντας υπόψη το όραμα της Εκκλησίας όπως διατυπώνεται στο παρακάτω κείμενο :                                                                                             (Μονάδες 25)

«Με τη σάρκωση Του ο Χριστός προσέλαβε την ανθρώπινη φύση, για να κάνει τον άνθρωπο κοινωνό της θείας ζωής.

  • Με την Ανάσταση Του νίκησε το θάνατο. Το ανθρώπινο σώμα Του εγέρθηκε υλικό, αλλά “αναβαθμισμένο”: είναι πλέον άφθαρτο. Για το σώμα αυτό, ο θάνατος έχει καταργηθεί
  • Η αναστημένη ανθρώπινη φύση Του λειτουργεί στη συνέχεια, μέσα στην ιστορία, σαν “μαγιά”. Γίνεται τροφή και φάρμακο θεία ευχαριστία), για να μπολιάσει και να ανακαινίσει σιγά σιγά την δημιουργία.
  • Αυτή η πορεία (η οποία ούτε ατρικύμιαστη είναι, ούτε αυτόματα μπορεί να γίνει, αφού χρειάζεται την ελεύθερη συνέργεια του ανθρώπου) θα ολοκληρωθεί στα Έσχατα, για τα οποία το μέλος της Εκκλησίας δηλώνει: Προσδοκώ ανάστασιν νεκρών και ζωήν του μέλλοντος αιώνος”».   

Απάντηση : Πιστεύουμε στον Χριστό ως Θεάνθρωπο, τέλειο Θεό και τέλειο άνθρωπο,Υιό και Λόγο του Θεού Πατρός, που ενανθρώπησε για να θεωθεί ο άνθρωπος, να φτάσει σε μια κατάσταση πνευματικής τελειότητας, να γίνει άγιος, Θεός, όχι κατά φύση αλλά κατά χάρη, δηλαδή όχι κατά την ουσία αλλά μετέχοντας στις ενέργειες του Θεού.
Κυρίω