ΠΡΟΣΧΕΔΙΟ ΔΙΑΓΩΝΙΣΜΑΤΟΣ Α τριμήνου της Β’ Γυμνασίου – 2013

 ΠΡΟΣΧΕΔΙΟ ΔΙΑΓΩΝΙΣΜΑΤΟΣ Α τριμήνου της Β’ Γυμνασίου – 2013

Εν. 1. Σελ. 10.3,4,6. Ελληνορωμαϊκός κόσμος στα χρόνια του Χριστού

Αποτελούσε μια λωρίδα γης με δύο διεθνείς δρόμους (κυριότερος ο παραθαλάσσιος· βλ. πιο κάτω χάρτη). Αυτήν έπρεπε να διασχίσουν άνθρωποι, λαοί και στρατοί, για εμπορικούς και κατακτητικούς σκοπούς. Προορισμός τους κατηφορίζοντας: Περσικός Κόλπος, Αραβική Χερσόνησος, Β. Αφρική και Ινδία. Ανηφορίζοντας: Νοτιοανατολική πλευρά της Ευρώπης.
Κυριότεροι κατακτητές της χώρας π.Χ. και μ.Χ. μέχρι τα μέσα του 20ού αι.: Αιγύπτιοι, Ασσύριοι, Βαβυλώνιοι, Πέρσες, Έλληνες, Ρωμαίοι, Βυζαντινοί, Άραβες, Σταυροφόροι, Τούρκοι (1516 – 1916), Άγγλοι.

Τρεις γεωφυσικές ιδιαιτερότητες:

α. Η λίμνη Γενησαρέτ στη Γαλιλαία (-209 μ. κάτω από την επιφάνεια της θάλασσας) και η γύρω πολύ εύφορη περιοχή.

β. Ο Ιορδάνης ποταμός με την κοιλάδα του. Πηγάζει από το όρος Ερμών και εκβάλλει στην Νεκρή Θάλασσα. Η απόσταση που διανύει λίγο πιο κάτω από τη λίμνη Γενησαρέτ ως τη Νεκρή Θάλασσα με τις πολυάριθμες στροφές του είναι 130 χλμ.

γ. Η Ιεριχώ, η πιο αρχαία πόλη στον κόσμο, που βρίσκεται -259 μ. κάτω από την επιφάνεια της θάλασσας.

4. Στα χρόνια του Χριστού υπήρχαν ακόμα ίχνη ελληνιστικής επίδρασης στους Ισραηλίτες και στη χώρα τους;

Η ελληνική κατοχή κράτησε από το 332 π.Χ. μέχρι το 165 π.Χ. Η ελληνιστική επίδραση ήταν μεγάλη και σχεδόν σε όλους τους τομείς. Πάντως μικρότερη από οπουδήποτε αλλού.

α. Γλώσσα. Πολλοί μιλούσαν την ελληνιστική γλώσσα, δηλ. τη δημοτική της τότε ελληνικής. Έπαιρναν ελληνικά ονόματα (τρεις μαθητές του Ιησού είχαν ελληνικά ονόματα: Πέτρος, Ανδρέας, Φίλιππος). Τα περισσότερα εβραϊκά ονόματα εξελληνίζονταν (π.χ. των υπόλοιπων 9 μαθητών του Ιησού). Τα 27 βιβλία της Κ. Διαθήκης παραδόθηκαν στην ελληνιστική γλώσσα. Πολλές πόλεις και περιοχές, ιδιαίτερα στον Βορρά, είχαν ελληνικά ονόματα: Δεκάπολις, Τιβεριάς, Σέπφωρις κ.ά. Η Σαμάρεια μετονομάστηκε σε Σεβαστή ή Σεβάστεια. Η Καισάρεια (στα παράλια) ήταν καθαρά ελληνιστική πόλη.

β. Εκδηλώσεις ζωής. Σε διάφορες πόλεις, ακόμα και στην Ιερουσαλήμ, έχουμε θέατρα, γυμναστήρια, ιπποδρόμια. Δημόσια και ιδιωτικά κτίρια χτίζονταν κατά τα ελληνιστικά πρότυπα. Στο ντύσιμο και στις κοινωνικές συναναστροφές παρατηρούνταν έντονο το ελληνιστικό στοιχείο.

γ. Θρησκευτική ζωή. Εδώ δεν παρατηρείται καμιά επίδραση. Οι Ισραηλίτες κράτησαν ανόθευτη την πίστη τους, ακόμα και όταν δέχτηκαν ισχυρότατες πιέσεις. Παράδειγμα: Ο ηγεμόνας της Συρίας Αντίοχος Δ΄ ο Επι-φανής το 167 π.Χ. μετέτρεψε τον Ναό της Ιερουσαλήμ σε ιερό του Δία. Πάνω στον βωμό προσφέρονταν τώρα θυσίες προς τον Δία. Απαγόρευσε τις θυσίες στον Θεό τους. Διέταξε να στηθούν βωμοί παντού για θυσίες στους ελληνικούς θεούς. Ο λαός επαναστάτησε, νίκησε και απελευθέρωσε τη χώρα από τους Έλληνες (επανάσταση Μακκαβαίων, 168 – 142 π.Χ.).

δ. Διασπορά των Ισραηλιτών. Εκεί η επίδραση ήταν μεγαλύτερη. Η συχνή επικοινωνία και ο διάλογος με τους Έλληνες άνοιξαν σε αυτούς νέους ορίζοντες ζωής και σκέψης. Έχουμε μάλιστα έναν σπουδαίο Ισραηλίτη φιλόσοφο: τον Φίλωνα τον Αλεξανδρέα (25 π.Χ. – 40 μ.Χ.). Πάντως και οι Ισραηλίτες της Διασποράς επηρέασαν θρησκευτικά αρκετούς Έλληνες. Αυτοί γνώρισαν την ισραηλιτική πίστη και αργότερα θα είναι εκείνοι που πρώτοι θα δεχτούν τον Χριστιανισμό.

6. Ποια στάση κράτησαν οι Ρωμαίοι απέναντι στη θρησκεία των Ισραηλιτών;
Και στη χώρα τους και όπου βρέθηκαν στη Διασπορά οι Ισραηλίτες έδειχναν μεγάλη αφοσίωση, σοβαρότητα και ευαισθησία για τη θρησκεία τους και τη θρησκευτική τους ζωή. Η λατρεία τους στις συναγωγές, η τήρηση του Σαββάτου και όλων των θρησκευτικών τους παραδόσεων, η μεταξύ τους ενότητα και αλληλεγγύη εντυπωσίαζαν τους άλλους λαούς. Με βάση όλα αυτά, και ύστερα από διαπραγματεύσεις με τους Ρωμαίους, κατόρθωσαν τα εξής:

  • Εξασφαλίστηκε στους Ισραηλίτες το δικαίωμα να ανα-γνωρίζονται ως «ιδιαίτερο έθνος» και η θρησκεία τους ως «επιτρεπόμενη» σε ολόκληρη την αυτοκρατορία.
  • Η μονοθεϊστική ισραηλιτική θρησκεία έγινε παντού σεβαστή και οι Ισραηλίτες απαλλάχτηκαν από την υποχρέωση που ίσχυε παντού να λατρεύουν τον αυτοκράτορα ως θεό. Συμφωνήθηκε μόνο να προσφέρουν στον Ναό της Ιερουσαλήμ δύο φορές την ημέρα θυσίες υπέρ του αυτοκράτορα και της Ρώμης.
  • Στην Ιερουσαλήμ δεν επιτρεπόταν να τελούνται ξένες λατρείες. Εξαίρεση έγινε μόνον για τον στρατώνα της ρωμαϊκής φρουράς στον πύργο Αντωνία.

Εν. 2. Σελ. 14.1-16.3. Ισραηλιτικός κόσμος στα χρόνια του Χριστού

1. Πώς ήταν ο Ναός της Ιερουσαλήμ στα χρόνια του Χριστού, πώς τελούσαν εκεί τη λατρεία τους και τι πίστευαν και τι ένιωθαν γι» αυτόν οι Ισραηλίτες;

α. Ο Ναός ήταν χτισμένος πάνω στο πλάτωμα ενός λόφου της αγίας πόλης, σε υψόμετρο περίπου 750 μ. Πρόκειται όμως για τον Τρίτο Ναό. Η προϊστορία του είναι η εξής:

  • Ο πρώτος Ναόςείχε χτιστεί το 962 – 955 π.Χ. από τον βασιλιά Σολομώντα. Το 587 π.Χ. τον κατέστρεψαν οι Βαβυλώνιοι και πήραν μαζί τους πολλούς αιχμαλώτους.
  • Ο δεύτερος Ναός ανοικοδομήθηκε το 515 π.Χ., όταν ο Πέρσης βασιλιάς Κύρος κυρίεψε τη Βαβυλώνα και επέτρεψε να επιστρέψουν οι Ισραηλίτες στην πατρίδα τους.
  • Ο τρίτος Ναός. Πρόκειται για ριζική ανακαίνιση. ακαίνιση, αρχιτεκτονική μετατροπή, επέκταση και διακόσμηση του δεύτερου Ναού. Το τεράστιο αυτό έργο το ξεκίνησε το 20 π.Χ. ο βασιλιάς Ηρώδης ο Μέγας. Οι πιο ουσιαστικές εργασίες έγιναν στα πρώτα 10 χρόνια. Η πλατεία του Ναού διπλασιάστηκε. Οι διαστάσεις του ήταν: 480 μ. μήκος και 300 μ. πλάτος. Ενώ τα έργα προχωρούσαν, η λατρεία γινόταν κανονικά. Για την ολοκλήρωση του έργου χρειάστηκαν 85 χρόνια! (20 π.Χ – 65 μ.Χ). Το τραγικό είναι ότι 5 χρόνια αργότερα, τον Αύγουστο του 70 μ.Χ., οι Ρωμαίοι λεηλάτησαν, έκαψαν και κατεδάφισαν τον Ναό στη διάρκεια επανάστασης του λαού (66 – 72 μ.Χ).

β. Παρατηρώντας τα δύο διαγράμματα του Ναού έχουμε μια σαφή εικόνα του. Μερικές ακόμα διευκρινίσεις:

  • Το Ιερό (ο κυρίως Ναός) έμοιαζε με ορθογώνιο φρού-ριο με κατεύθυνση από τη Δύση προς την Ανατολή.
  • Η αυλή των ειδωλολατρών (των «εθνικών») είχε τεράστια έκταση.
  • Η αυλή των γυναικών ήταν ευρύχωρη. Δεν προοριζόταν μόνο για γυναίκες αλλά και για κάθε Ισραηλίτη.
  • Η αυλή των ανδρών ήταν πολύ στενός χώρος.

γ. Στον ειδικό χώρο των θυσιών προσφέρονταν από τους ιερείς πρωί και απόγευμα θυσίες ζώων. Πολυάριθμοι ιερείς και λευίτες φρόντιζαν για την καλύτερη τέλεση της λατρείας. Φορούσαν ειδική λευκή ενδυμασία, σύμβολο καθαρότητας. Από σεβασμό προς την ιερότητα του Ναού κυκλοφορούσαν ξυπόλητοι.

δ. Οι πιστοί και οι προσκυνητές τι έκαναν στον Ναό; Προσεύχονταν, έψελναν, χόρευαν θρησκευτικούς χορούς. Πρόσφεραν θυσίες ζώων και καρπών, άκουγαν μουσικά όργανα και τύμπανα. Έλεγαν τα προβλήματα και τα βάσανά τους στους ιερείς, οι οποίοι τους άκουγαν με προσοχή και συμπάθεια και τους συμβούλευαν. Κάθονταν, έτρωγαν από τα ψητά των θυσιών, έπιναν κρασί κ.ά.

  • ε. Οι ευσεβείς Ισραηλίτες τι σκέφτονταν και τι αισθάνο-νταν για τον Ναό; Τον Ναό και όλον τον γύρω χώρο του τα θεωρούσαν και τα ζούσαν ως κατοικητήριο του Θεού (δηλ. κατοικία, σπίτι του Θεού). Κατεξοχήν ήταν γι’ αυτούς ο τόπος που διάλεξε ο ίδιος ο Θεός για να κατοικήσει ανάμεσα στους ανθρώπους· ένα κομμάτι του ουρανού, που ακουμπούσε στη γη. Όνειρο και επιθυμία κάθε Ισραηλίτη ήταν να βρεθεί μια φορά τουλάχιστον στη ζωή του στον Ναό αυτόν και να συμμετάσχει στις λατρευτικές εκδηλώσεις που γίνονταν εκεί.
2. Πώς ήταν στα χρόνια του Χριστού η κοινότητα των πιστών Ισραηλιτών, πώς εκδηλωνόταν η ευσέβεια τους και ποιον ρόλο έπαιζε σε αυτά η Συναγωγή τόσο στην πατρίδα τους όσο και στη Διασπορά;α. Η σύνθεση της κοινότητάς τους ήταν (από τη βάση προς την κορυφή):

  • Οι απλοί ευσεβείς άνθρωποι και οι «προσήλυτοι» (= όσοι άφησαν τη θρησκεία τους και δέχτηκαν την ισραηλιτική)
  • Οι λευίτες, οι ιερείς και οι νομοδιδάσκαλοι (οι ραβίνοι, οι τότε θεολόγοι)
  • Ο αρχιερέας του Ναού. Εκπροσωπούσε τον λαό στον Ρωμαίο επίτροπο («ηγεμόνα»), είχε την εποπτεία στη λατρεία του Ναού και ήταν ο πρόεδρος του Μεγάλου Συνεδρίου (βλ. μαθ. 27 και 29)
β. Τα βασικά θεμέλια της πίστης και της ευσέβειας των Ισραηλιτών ήταν:
  • Η ομολογία στον έναν αληθινό Θεό
  • Η υπακοή απέναντι στον Νόμο του Θεού Επιπλέον δύο άλλα χαρακτηριστικά της πίστης τους ήταν:
  • Ο Ναός στην Ιερουσαλήμ ως ορατό σημάδι της ενότητας όλων των Ισραηλιτών
  • Η αχώριστη ενότητα λαού και θρησκείας

 

Διευκρινίσεις για τον θείο Νόμο και την τήρησή του

  • Οι αληθινοί Ισραηλίτες ήταν ευγνώμονες και περήφανοι για τον Νόμο του Θεού, αλλά και για την ικανότητα τους να τηρούν τις εντολές του.
  • Η υπακοή στον Νόμο πίστευαν ότι δεν γίνεται μηχανικά ούτε από φόβο ότι ο Θεός θα τους τιμωρήσει, αν δεν τον εφαρμόσουν. Αντίθετα, αισθάνονταν βαθύ και συγκλονιστικό σεβασμό και αγάπη γι’ αυτόν. Δυστυχώς συχνά ο Νόμος εφαρμοζόταν με τρόπο τυπικό.
  • Σοβαρό ζήτημα για κάθε Ισραηλίτη ήταν πάντα αν το θέλημα του Θεού, που περιλαμβάνεται στον Νόμο, εξηγείται σωστά.
  • Στο πλαίσιο των εντολών και της τήρησης του Νόμου ανήκαν και η τήρηση του Σαββάτου και η συμμετοχή στις καθιερωμένες γιορτές (Πάσχα, Πεντηκοστή, Σκηνοπηγία κ.λπ.).

γ. Η Συναγωγή. Τεράστια η σημασία της στη χώρα και στη Διασπορά. Υπήρχαν παντού Συναγωγές, ακόμα και στην Ιερουσαλήμ. Σε αυτές δεν προσφέρονταν θυσίες. Η λατρεία εκεί περιλάμβανε: Προσευχές, ομολογίες πίστης, αναγνώσματα από την Πεντάτευχο και τους Προφήτες και ομιλία. Οι Συναγωγές ήταν κυρίως τόποι σύναξης των Ισραηλιτικών κοινοτήτων, υπενθύμιση και καλλιέργεια της πίστης και της ενότητάς τους.

3. Στα χρόνια του Χριστού υπήρχαν θρησκευτικές ομάδες. Τι ξέρουμε γι’ αυτές και πώς εκτιμάται η δράση τους; Αυτές προέκυψαν από δύο κυρίως λόγους:

α. Από τον τρόπο που ερμήνευαν τον θείο Νόμο (Τορά) και β. από τη στάση τους απέναντι στους διάφορους κατακτη-τές της χώρας τους. Στα χρόνια του Χριστού κυριότερες ήταν οι:

Φαρισαίοι. Κίνημα λαϊκών με ηγέτες ικανούς ραβίνους. Η πίστη τους στηριζόταν στον Νόμο και στους Προφήτες. Σέβονταν τις παραδόσεις, αλλά ήταν ανοιχτοί και προοδευτικοί στα θρησκευτικά ζητήματα. Προσπαθούσαν να τηρούν με ακρίβεια όλες τις εντολές του Θεού και να ζουν με συνέπεια την πίστη τους στην καθημε-ρινή ζωή. Κάποτε έφταναν σε θρησκευτικές υπερβολές. Απέναντι στους Ρωμαίους ήταν επιφυλακτικοί έως εχθρικοί. Όμως δεν υιοθετούσαν επαναστατικές πρακτικές εναντίον τους. Πολλοί ήταν ικανοί έμποροι. Ζούσαν και δρούσαν παντού στη χώρα. Είχαν μεγάλη εκτίμηση από τον λαό στις συναγωγές των επαρχιών. Όμως αυτοί περιφρονούσαν τον λαό. Όταν ζούσε ο Χριστός υπολογίζεται ότι συνολικά σε όλη τη χώρα ήταν γύρω στις 6.000.

Σαδδουκαίοι. Η αριστοκρατία του ιερατείου. Ζούσαν μόνο στην Ιερουσαλήμ και στην γύρω περιοχή. Οι περισσότεροι αρχιερείς και τα μέλη του Μεγάλου Συνεδρίου προέρχονταν από αυτούς. Στηρίζονταν μόνον στην Πεντάτευχο, που την εξηγούσαν κατά γράμμα. Ενώ ήταν πολύ συντηρητικοί, απέρριπταν τις θρησκευτικές παραδόσεις. Ανέχονταν τους κατακτητές και συνεργάζονταν με τους Ρωμαίους. Γι» αυτό και δεν ήταν αγαπητοί στον λαό. Από το 70 μ.Χ. και εξής δεν ξαναεμφανίστηκαν ποτέ. Ζηλωτές. Έμοιαζαν στην ευσέβεια με τους Φαρι- σαίους. Μισούσαν όμως και πολεμούσαν και με όπλα τους Ρωμαίους. Πίστευαν ότι με τους ένοπλους απελευθερωτικούς αγώνες τους θα συντελούσαν στο να έρθει η Βασιλεία του Θεού γρηγορότερα.

Ποια συμπεράσματα βγάζετε από την προνομιακή θρησκευτική μεταχείριση που είχαν οι Ισραηλίτες από τους Ρωμαίους κατακτητές; * Μπορείτε να δώσετε περισσότερες από μια απαντήσεις

  • Οι Ισραηλίτες ήταν υποχρεωμένοι να πληρώνουν κεφαλικό προσωπικό φόρο στον αυτοκράτορα
  • [ν] Οι Ισραηλίτες και στη χώρα τους και στη διασπορά έδειχναν μεγάλη αφοσίωση, σοβαρότητα και ευαισθησία για την θρησκευτική τους ζωή
  • [ν] Εξασφαλίστηκε στους Ισραηλίτες το δικαίωμα να αναγνωρίζονται ως “ιδιαίτερο έθνος” και η θρησκεία τους ως “επιτρεπόμενη”
  • [ν] Η λατρεία τους στις συναγωγές, η τήρηση του Σαββάτου και όλων των θρησκευτικών τους παραδόσεων, η μεταξύ τους ενότητα και αλληλεγγύη εντυπωσίαζαν τους άλλους λαούς
  • Στην Ιερουσαλήμ δεν επιτρεπόταν να τελούνται ξένες λατρείες.  [ν]

Αληθινοί Ισραηλίτες ήταν αυτοί που * Οι απαντήσεις είναι περισσότερες από μία

  • ήταν ευγνώμονες και περήφανοι για το νόμο του Θεού και για την ικανότητά τους να τηρούν τις εντολές του. [ν]
  • η πίστη τους στηριζόταν στο Νόμο και τις Παραδόσεις, σέβονταν τις παραδόσεις αλλά ήταν ανοιχτοί και προοδευτικοί στα θρηκσευτικά ζητήματα αλλά έφταναν συχνά σε υπερβολές και περιφρονούσαν το λαό
  • πίστευαν ότι με ένοπλους απελευθερωτικούς αγώνες θα συντελούσαν στο να έλθει η Βασιλεία του Θεού γρηγορότερα
  • [ν] πίστευαν ότι η υπακοή στο Νόμο δεν γίνεται μηχανικά ούτε από φόβο ότι ο Θεός θα τους τιμωρήσει αν δεν τον εφαρμόσουν. Αισθάνονταν βαθύ και συγκλονιστικό σεβασμό και αγάπη γι αυτόν αλλά εφαρμοζόταν με τρόπο τυπικό.
  • στηρίζονταν μόνο στην Πεντάτευχο που την εξηγούσαν κατά γράμμα και δεν πίστευαν στην Ανάσταση.
  • [ν] σοβαρό τους ζήτημα ήταν αν το Θέλημα του Θεού που περιλαμβάνεται στο Νόμο, εξηγείται σωστά

Αληθινοί Ισραηλίτες ήταν αυτοί που * Οι απαντήσεις είναι περισσότερες από μία

  • ήταν ευγνώμονες και περήφανοι για το νόμο του Θεού και για την ικανότητά τους να τηρούν τις εντολές του. [ν]
  • η πίστη τους στηριζόταν στο Νόμο και τις Παραδόσεις, σέβονταν τις παραδόσεις αλλά ήταν ανοιχτοί και προοδευτικοί στα θρηκσευτικά ζητήματα αλλά έφταναν συχνά σε υπερβολές και περιφρονούσαν το λαό
  • πίστευαν ότι με ένοπλους απελευθερωτικούς αγώνες θα συντελούσαν στο να έλθει η Βασιλεία του Θεού γρηγορότερα
  • [ν] πίστευαν ότι η υπακοή στο Νόμο δεν γίνεται μηχανικά ούτε από φόβο ότι ο Θεός θα τους τιμωρήσει αν δεν τον εφαρμόσουν. Αισθάνονταν βαθύ και συγκλονιστικό σεβασμό και αγάπη γι αυτόν αλλά εφαρμοζόταν με τρόπο τυπικό.
  • στηρίζονταν μόνο στην Πεντάτευχο που την εξηγούσαν κατά γράμμα και δεν πίστευαν στην Ανάσταση.
  • [ν] σοβαρό τους ζήτημα ήταν αν το Θέλημα του Θεού που περιλαμβάνεται στο Νόμο, εξηγείται σωστά

Εν. 3.  Σελ. 20 πίνακας πηγές λογίων,   21-22.5-6,  22.8.

Άγνωστες γραπτές παραδόσεις για τον Ιησού
και το έργο του πριν από τη συγγραφή
των βιβλίων της Κ. Διαθήκης

1 Ύμνοι με σύντομες ομολογίες Πίστης
2 Πληροφορίες για τη θεία Ευχαριστία (π.χ. Α Κορ 11,23-25)
3 Πληροφορίες για τα Πάθη
4 Διηγήσεις για την Ανάσταση (π.χ. Α Κορ 15, 3–5)
5 Συλλογή παλαιοδιαθηκικών ρητών
6 Πηγή Λογίων*
7 Συλλογή μεμονωμένων λόγων του Ιησού
8 Συλλογή παραβολών του Ιησού
9 Συλλογή αντιρρητικών** λόγων του Ιησού
10 Συλλογή πράξεων και θαυμάτων του Ιησού

Σημείωση:
*Συλλογή λόγων του Ιησού (και παραβολών), ελάχιστα ιστορικά περιστατικά, τίποτε για τα Πάθη και την Ανάσταση
**Αντίλογοι του Ιησού σε αμφισβητούμενα θέματα

Δηλαδή, δημιουργήθηκαν μικρές γραπτές συλλογές, όπως αναφέρονται στον πιο πάνω πίνακα. Οι γραπτές αυτές παραδόσεις δεν μας διασώθηκαν, όμως υπάρχουν πολλές ενδείξεις για την τότε ύπαρξή τους, κυρίως σε επιστολές του αποστόλου Παύλου και στα Ευαγγέλια. Ερευνητές υποστηρίζουν, για παράδειγμα, ότι για τις παραβολές οι ευαγγελιστές Ματθαίος, Μάρκος και Λουκάς στηρίχτηκαν σε γραπτές συλλογές παραβολών, που κυκλοφορούσαν τότε στη χώρα τους.

Και τα τέσσερα Ευαγγέλια δεν είναι ημερολόγια, ρεπορτάζ ή πλήρεις βιογραφίες για τη ζωή και το έργο του Χριστού. Είναι βιβλία που περιέχουν σπου-δαία ιστορικά στοιχεία για το ποιος ήταν και τι έπραξε ο Ιησούς. Επιπλέον βρίσκουμε σε αυτά στοιχεία από την πίστη και τη ζωή των μαθητών του καθώς και θεολογικά σχόλια για τη διδασκαλία του Ιησού. Το μεγαλύτερο όμως μέρος της έκτασης και των τεσσάρων Ευαγγελίων καταλαμβάνουν οι διηγήσεις για τα Πάθη του Χριστού και για τις εμφανίσεις του μετά την Ανάσταση.

6. Ποια Ευαγγέλια ονομάζουμε Συνοπτικά και γιατί;

Τα ευαγγέλια του Μάρκου, Ματθαίου και του Λουκά έχουν μεταξύ τους μεγάλη συγγένεια. Σε πολύ μεγάλη έκταση συμφωνούν σχεδόν κατά λέξη. Αυτό συμβαίνει γιατί ο Ματθαίος και ο Λουκάς στηρίχτηκαν κυρίως στο ευαγγέλιο του Μάρκου, που προηγήθηκε, και πρόσθε-σαν ό,τι επιπλέον γνώριζαν οι ίδιοι από άλλες πηγές. Το ευαγγέλιο του Μάρκου αποτέλεσε γι’ αυτούς την κυριότερη πηγή τους. Και οι δύο συνεχίζουν το ίδιο σχήμα της έκθεσης της ζωής του Χριστού, που εγκαινίασε ο Μάρκος, το οποίο συμπλήρωσαν με σημαντικές βελτιώσεις – με τον δικό του τρόπο ο καθένας.
Οι ερευνητές τοποθετώντας τα 3 αυτά Ευαγγέλια το ένα δίπλα στο άλλο παρατήρησαν ότι στις βασικές τους πληροφορίες για τον Ιησού, καθώς και στις θεολογικές τους εκτιμήσεις για το πρόσωπο και το έργο του, συμπίπτουν, παρά τις όποιες διαφορές. Αυτή η ταυτόχρονη ματιά (συν + όψη) τους οδήγησε να τα ονομάσουν «συνοπτικά» και τους ευαγγελιστές «συνοπτικούς». Μέχρι σήμερα τα μελετούν και