Ένα προσχέδιο διαγωνίσματος για τις προαγωγικές εξετάσεις Ιουνίου 2013 για την Α΄ Γυμνασίου – 15 Ερωτήσεις/ Απαντήσεις

ιουδαίοι διασποράς

1. Σελ. 15:  Η Παλαιά Διαθήκη αχώριστα δεμένη με την Καινή στη ζωή της Εκκλησίας.

Γιατί άραγε τα βιβλία της Παλαιάς ∆ιαθήκης, οι ιερές δηλαδή γραφές του ισραηλιτικού λαού, είναι και για τους χριστιανούς ιερά; Γιατί περιέχονται στη χριστιανική Αγία Γραφή αχώριστα δεµένα µε τα βιβλία της Καινής ∆ιαθήκης; Πρώτα πρώτα χρειάζεται να µην ξεχνάµε πού στηρίζουν την πίστη τους οι χριστιανοί: στο γεγονός ότι ο Θεός φανερώθηκε στον κόσµο για να σώσει τους ανθρώπους• δηλαδή να τους φανερώσει την αλήθεια, να τους θεραπεύσει από το κακό και να δώσει αληθινό νόηµα στη ζωή τους. Αυτή η φανέρωση (= Αποκάλυψη) έγινε για πρώτη φορά στα πολύ παλιά χρόνια σ’ έναν άνθρωπο, τον Αβραάµ. Μ’ αυτόν ο Θεός έκλεισε την πρώτη συµφωνία σωτηρίας (= ∆ιαθήκη). Στη συνέχεια η ∆ιαθήκη κλείστηκε όχι µόνο µε τον Αβραάµ και τους απογόνους του, αλλά και µ’ όλο το λαό που προήλθε απ’ αυτούς, τον Ισραήλ (= Παλαιά ∆ιαθήκη). Στον Ισραήλ ο Θεός έδωσε τις µεγάλες υποσχέσεις για τη σωτηρία των ανθρώπων. Και µε τον Ισραήλ προετοίµασε τον κόσµο να δεχτεί και να καταλάβει το Χριστό. Όλη αυτή η µακραίωνη πορεία και προετοιµασία περιγράφεται στα βιβλία της Παλαιάς ∆ιαθήκης, απ’ όπου προέρχονται τα φετινά µας µαθήµατα. Μέσα στον ισραηλιτικό λαό γεννήθηκε και έζησε και ο Ιησούς Χριστός. Ο Χριστός έκλεισε µια νέα συµφωνία σωτηρίας µε τους ανθρώπους (= Καινή ∆ιαθήκη). Όχι πια µόνο µε τον ισραηλιτικό λαό, αλλά µε όλους τους λαούς της γης. Έτσι, η υπόσχεση του Θεού στον Αβραάµ για τη σωτηρία του κόσµου εκπληρώθηκε και η Παλαιά ∆ιαθήκη ολοκληρώθηκε.

Στο σηµείο αυτό χρειάζεται να εξηγήσουµε και κάτι άλλο. Ο Χριστός µε τη διδασκαλία και τη ζωή του ερµήνευσε στους ανθρώπους τα γεγονότα της Παλαιάς ∆ιαθήκης. Τους έκανε να δουν τα παλιά µε καινούρια µάτια. Για να το καταλάβουµε καλύτερα αυτό, µπορούµε να φανταστούµε ότι καθόµαστε στο µισοσκότεινο δωµάτιό µας, που το γνωρίζουµε σπιθαµή προς σπιθαµή, και ξαφνικά µπαίνει µέσα λαµπρό το φως του ήλιου. Τα χρώµατα ζωντανεύουν και µπορούµε να δούµε και την παραµικρή λεπτοµέρεια. Ταυτόχρονα, όλα µοιάζουν σαν καινούρια! Έτσι έγινε κι όταν ο Χριστός ήρθε στη γή. Η Παλαιά ∆ιαθήκη «φωτίστηκε» από τη διδασκαλία του και τη ζωή του αλλιώς. Γι’ αυτό οι χριστιανοί µπόρεσαν να ανακαλύψουν στην Παλαιά ∆ιαθήκη καινούριες αλήθειες και µηνύµατα (πέρα απ’ αυτές που αναγνωρίζει ο Ιουδαϊσµός). Ως χριστιανικό βιβλίο, λοιπόν, η Παλαιά ∆ιαθήκη κατέχει σηµαντική θέση στη λατρεία της Εκκλησίας. Στις ακολουθίες διαβάζονται κείµενά της. Πολλοί ύµνοι αναφέρονται σε πρόσωπα και γεγονότα που βρίσκουµε στις σελίδες της. Στην εικονογράφηση των ναών συναντάµε πολλά θέµατά της. Επειδή στο µάθηµα των Θρησκευτικών έχουµε ως στόχο να καταλάβουµε το έργο και τη διδασκαλία του Χριστού, αλλά και τη ζωή της Εκκλησίας, είναι απαραίτητο να γνωρίσουµε την Παλαιά ∆ιαθήκη.

2. Σελ. 131:  Σχέση επιστήμης και θεολογίας στην ερμηνεία της δημιουργίας του κόσμου από τον Θεό  = συνεργάζονται αρμονικά.

Σιγά σιγά οι γνώσεις των ανθρώπων σχετικά με το σύμπαν ολοένα και αυξάνονταν. Χρειάστηκε ωστόσο να περάσουν αιώνες έως ότου γίνει αποδεκτό ότι η γη είναι μόνον ένας από τους πολλούς πλανήτες που περιστρέφονται γύρω από τον ήλιο• ότι δισεκατομμύρια ήλιοι αποτελούν ένα γαλαξία• και ότι το σύμπαν αποτελείται από πολλούς γαλαξίες. Σήμερα μάλιστα μπορούμε να τους φωτογραφίζουμε. Στη διάρκεια όλων αυτών των αιώνων δημιουργήθηκαν μεγάλες διαμάχες. Απ’ τη μια μεριά κάποιοι αρνούνταν τη Βίβλο, επειδή η εικόνα που δίνει για τον κόσμο (το κοσμοείδωλό της) δεν συμφωνούσε με την επιστημονική αλήθεια. Κάποιοι άλλοι αρνούνταν τις επιστημονικές αλήθειες, επειδή θεωρούσαν ότι έρχονταν σε αντίθεση με την αλήθεια της Αγίας Γραφής. Το λάθος και των δύο πλευρών βρισκόταν στο ότι ξεχνούσαν πως άλλοι είναι οι σκοποί της επιστήμης και άλλοι της Αγίας Γραφής. Σήμερα αυτή η διαμάχη έχει πια ξεπεραστεί. Και για τους περισσότερους είναι πλέον ξεκάθαρο: ο σκοπός της επιστήμης είναι να ερευνά με επιστημονικούς τρόπους το σύμπαν και να διατυπώνει απόψεις για το πώς δημιουργήθηκε και εξελίχθηκε. Από την άλλη, ο σκοπός της Παλαιάς Διαθήκης, από τότε που γράφτηκε έως και σήμερα, είναι να εκφράζει στα κείμενά της με παραστατικές εικόνες την πίστη ότι ο Θεός έδωσε στα πάντα τη ζωή και δε σταματάει να τη φροντίζει διαρκώς. 

3. Σελ.  134 – 135 : Τι θα πει να είσαι “άνθρωπος”; Πώς εκφράζεται η χαρά κι η ευγνωμοσύνη του ανθρώπου για το δώρο της ζωής στον Θεό-Δημιουργό του;Τι θα πει να είσαι «άνθρωπος»; Σύμφωνα με τη διήγηση της Γενέσεως είμαστε τα μόνα πλάσματα που δημιουργηθήκαμε ως εικόνα του Θεού. Μόνο εμείς δηλαδή μπορούμε να συνειδητοποιούμε τη σημασία της ζωής: Να αναγνωρίζουμε ότι μας χαρίστηκε για να την κάνουμε ολοένα και καλύτερη• να τη μοιραζόμαστε με τους συνανθρώπους μας και με τα άλλα ζωντανά πλάσματα ·s να συναισθανόμαστε την ομορφιά της · να επιλέγουμε ελεύθερα ποιους δρόμους θα ακολουθήσουμε · να καταλαβαίνουμε ότι ο πραγματικός προορισμός του ανθρώπου είναι να σχετιστεί με το Θεό και να του μοιάσει όσο γίνεται περισσότερο.Χαρά και ευχαριστία για το δώρο της ζωής. Συνειδητοποιώντας όλα τα παραπάνω δε γίνεται να μη νιώθουμε ευγνωμοσύνη για το Θεό, που μας χάρισε ένα τέτοιο ακριβό δώρο και να τον ευχαριστούμε. Όσοι είναι χριστιανοί γνωρίζουν ότι αυτό που κάνουν όταν μαζεύονται για να λατρεύσουν το Θεό το ονομάζουν Θεία Ευχαριστία. Σ’ αυτή τη σύναξη προσεύχονται για όλη την κτίση, προσφέρουν στο Θεό ως δώρα ψωμί και κρασί, εύχονται η ζωή και ο κόσμος όλος να είναι πάντοτε στα χέρια του και τον ευχαριστούν αναγνωρίζοντας όσα τους χαρίζει.

4. Σελ. 39 : Γιατί ο Ιωσήφ είναι “τύπος Χριστού”; Ποια είναι η φράση “κλειδί” της ιστορίας του Ιωσήφ;

Γιατί ο Ιωσήφ είναι “τύπος Χριστού”; (σελ. 39 : Ο Ιωσήφ είναι “τύπος Χριστού” γιατί : α) τον μίσησαν τα αδέλφια του και θέλησαν να τον σκοτώσουν  (τον Ιησού τον μίσησαν οι δικοί Του και τον σταύρωσαν), β) τον πούλησαν δούλο και πήγε αιχμάλωτος στ