Ένα μαθησιακό σενάριο για τις διαφορές στη διδασκαλία περί Αγίας Τριάδος στις ομολογίες των Ορθοδόξων και Ρωμαιοκαθολικών όπως διαφαίνονται μέσα από τις αντίστοιχες εικόνες τους της Αγίας Τριάδος

Μαθησιακό Σενάριο

 

Τίτλος

 

Οι διαφορές στη διδασκαλία περί της Αγίας Τριάδος στις ομολογίες των Ορθοδόξων Χριστιανών και των Ρωμαιοκαθολικών, όπως διαφαίνονται μέσα από τις αντίστοιχες εικόνες της Αγίας Τριάδος – συνέπειές τους στην καθημερινή ζωή των πιστών και στην θεολογική τους αγωγή και ζωή.

Στόχοι

 

Δημιουργία στο Google+ κοινωνικό Δίκτυο, τεσσάρων ομάδων μαθητών της Τρίτης Γυμνασίου με στόχο την ανάδειξη συμπερασμάτων στο μάθημα όπως αναφέρεται στον τίτλο.Α. Κατάρτιση θεολογική με την ανάπτυξη της θεολογίας των δύο ομολογιών του Χριστιανισμού με απλά λόγια και παραδείγματα – Υλικό που παραδίδεται σε κάθε ομάδα.Β. Εξοικείωση με το κοινωνικό Δίκτυο και τις υπηρεσίες που προσφέρει.Γ. Διαδικτυακή συνεργασία των μελών των ομάδων σύμφωνα με τις υποδείξεις των καθηγητών πληροφορικής, θεολογίας, καλλιτεχνικών, φιλολόγων, ιστορίας και γυμναστικής.Δ. Ανάπτυξη κριτικής σκέψης, χρήσης του λόγου για την συγγραφή έκθεσης που να περιέχει τα συμπεράσματα των ομάδων και το τελικό συμπέρασμαΕ. Βιωματική και συναισθηματική αγωγή, καθώς με την ενασχόλησή τους με την τέχνη της αγιογραφίας, της ζωγραφικής, της θεατρικής αγωγής και κινητικής – χορευτικής έκφρασης των μηνυμάτων θα εξαχθούν νέοι τρόποι κατανόησης στη μελέτη του θέματός μας.

Ομάδα στόχος – ανάγκες

Ομάδα α. Μελέτη ορθόδοξης εικόνας Αγίας Τριάδος – ΣυμπεράσματαΟμάδα β. Μελέτη ρωμαιοκαθολικής εικόνας Αγίας Τριάδος – ΣυμπεράσματαΟμάδα γ. Αναζήτηση υλικού στο διαδίκτυο, μέσω των μηχανών αναζήτησης του κοινωνικού δικτύου να βρει πληροφορίες ιστορικού, γεωγραφικού, θεολογικού και καλλιτεχνικού περιεχομένου που να έχει σχέση με το θέμα, βίντεος, εικόνες, καλλιτεχνικές παραστάσεις, πίνακες ζωγραφικής γενικά για τις εικόνες της Αγίας Τριάδος.Ομάδα δ. Θεατρική ομάδα με μέλη από τους μαθητές που ανήκουν στην θεατρική ομάδα του σχολείου. Έργο τους : Δραματοποίηση της διήγησης της φιλοξενίας του Αβραάμ, στην Γένεση της Παλαιάς Διαθήκης, διάλογοι Τριαδικού Θεού με Αβραάμ και Σάρρα και φυσικά εξαγόμενα από την δραματοποίηση συμπεράσματα για την σχέση Θεού – πιστών Του, σχέση αγάπης, σεβασμού και αξιοπρέπειας στη διαφορετικότητα και στην ανθρώπινη αδυναμία – δικαίωμα να κάνουμε λάθη χωρίς να φοβόμαστε την απόρριψη.Κοινωνικές επεκτάσεις που απορρέουν από την καλλιτεχνική ομάδα. (Θα μπορούσε να γίνει μια χορογραφία με επίβλεψη του γυμναστή του σχολείου και του υπεύθυνου της θεατρικής ομάδας με θέμα την επίσκεψη του Θεού στον Αβραάμ ή διάλογος (ντιμπέϊτ) που να δείχνει το περιεχόμενο κάθε ομάδας που ερευνά τις δύο ομολογίες μέσα από τις εικόνες.Ανταλλαγή απόψεων και συμπερασμάτων – Τελικά πορίσματα

Γνωστικό Αντικείμενο

Θρησκευτικά Γ’ Γυμνασίου : Μάθημα 26: Το σχίσμα του 1054 : γεγονός μεγάλης οδύνης, Η διδασκαλία του filioque και η ορθόδοξη διδασκαλία περί Αγίας Τριάδος, συνέπειες της θεολογικής απόκλισης στην ιστορία, γεωγραφία και θεολογική κατανόηση της ζωής των πιστών των δύο ομολογιών του Χριστιανισμού, Ορθοδοξίας, Ρωμαιοκαθολικών, επιπτώσεις στη σύγχρονη ζωή. 

Χρονική Διάρκεια

4 διδακτικών ωρών (+ 4 ώρες στο σπίτι, ο κάθε μαθητής)

Χώρος εργασίας

Αίθουσα πληροφορικής του σχολείου, τις τρεις πρώτες διδακτικές ώρες, για πρόσβαση στο ίντερνετ των μαθητών, αίθουσα της τάξης την 4η ώρα, ανακοίνωση αποτελεσμάτων. Την ώρα της γυμναστικής και των καλλιτεχνικών σε συνεννόηση της θεολόγου με τους καθηγητές των μαθημάτων αυτών μπορούν να λάβουν χώρα οι δραματοποιήσεις ή η χορογραφία.
ΑΙΤΙΟΛΟΓΗΣΗ ΤΗΣ ΕΠΙΛΟΓΗΣ ΜΟΥ ΤΟΥ ΣΥΓΚΕΚΡΙΜΕΝΟΥ ΚΟΙΝΩΝΙΚΟΥ ΔΙΚΤΥΟΥ Α) Επέλεξα το συγκεκριμένο κοινωνικό Δίκτυο γιατί οι καθηγητές, οι γονείς και οι μαθητές μπορούν ταυτόχρονα και πολυεπίπεδα να συνεργαστούν ασύγχρονα και σύγχρονα, μπορούν να χρησιμοποιήσουν πολλοί μαζί την υπηρεσία hangout, πράγμα που δεν προσφέρεται σε άλλα κοινωνικά δίκτυα, και επίσης έχουν πρόσβαση σε μηχανές αναζήτησης, βίντεος, εικόνες, έγγραφα, ερωτηματολόγια, παρουσιάσεις, μεταφράσεις, σχέδια, όπου μπορούν να αλληλεπιδρούν όσο θέλουν. Θεωρώ απαραίτητο ωστόσο, να παρακολουθούνται /υποβοηθούνται από ενήλικες στο σπίτι, η κάθε ομάδα, ώστε να αποφύγουμε κινδύνους που ενέχει το διαδίκτυο και για να καταγράψουμε την ευκαιρία και οι γονείς να συμμετάσχουν και να έρθουν εγγύτερα με τα παιδιά τους και να μάθουν μ΄ αυτόν τον απρόσκοπτο τρόπο γνώσεις που δεν θα ενδιαφέρονταν να μάθουν για την πίστη τους, που όμως είναι υψίστης σημασίας να κατανοήσουν. Με την έρευνα, τη συλλογικότητα και την ελευθερία δράσης η μάθηση γίνεται ευχάριστη, πολύτροπη, συμμετοχική, διαδραστική, συναρπαστική και πρωτότυπη.Β) Οι εξηγήσεις για το πώς θα εργαστούν και ποιος είναι ο στόχος : η συνεργασία τους και η εμπειρία τους από αυτήν μέσω ενός κοινωνικού δικτύου είναι φυσικά το μέσον κατανόησης των αληθειών που πρόκειται οι μαθητές να διερευνήσουν.Από σκοπού παρέχεται στοιχειώδης βοήθεια στους μαθητές μέσα στις τέσσερις αυτές διδακτικές ώρες για να αναπτυχθεί η αρχή της αυτενέργειας και για να μάθουν πώς να μαθαίνουν.Ωστόσο πρέπει να διευκρινίσω ότι έχει προηγηθεί μία διδακτική ώρα που έχει συζητηθεί το θέμα διεξοδικά, έχει τοποθετηθεί μέσα στο ιστορικό και θεολογικό πλαίσιο του σχίσματος του 1054 και έχει εξηγηθεί στα παιδιά τι ψάχνουν και πώς θα σκεφθούν για να εργαστούν.Ο καθηγητής θεολόγος έχει μεριμνήσει να μοιράσει στις ομάδες υλικό, ερωτηματολόγια κοινά στις δυο ομάδες, να ξέρουν τι ψάχνουν και να αναγνωρίσουν τις δογματικές διαφορές που εμφανίζονται στις εικόνες. Στην ομάδα έρευνας στις μηχανές αναζήτησης έχει δώσει ιστοχώρους κατάλληλους για επαρκή έρευνα. Επίσης, ο καθηγητής θεολόγος έχει βεβαιωθεί ότι οι μαθητές έχουν κατανοήσει το σκοπό του εγχειρήματος που πρόκειται να συμβεί, άλλως θα ήταν ανεδαφικό και αναίτιο το όλο εγχείρημα.Ο καθηγητής καλλιτεχνικών θα καθοδηγεί τα παιδιά στην ερμηνεία των εικόνων, την ανάλυσή τους καλλιτεχνικά.

Η υπεύθυνη της θεατρικής ομάδας, φιλόλογος καθηγήτρια, καθοδηγεί τα παιδιά να παρουσιάσουν την θεατρική παράσταση ή τη χορογραφία, βοηθάει τα παιδιά να καταρτίσουν τους διαλόγους.

Σκοπός λοιπόν είναι με την αλληλεπίδρασή τους, την έρευνα των μαθητών και τη συζήτηση μεταξύ τους, κατόπιν των πληροφοριών, των ενασχολήσεών τους με την τέχνη της κάθε χριστιανικής ομολογίας που μελετάται και των τρόπων προσέγγισης της αλήθειας της Αγίας Τριάδος, να καταδειχθεί ότι

στην ορθόδοξη διδασκαλία, η ελευθερία των προσώπων και η ισότητά τους μεταξύ τους είναι άκρως απαραίτητη για να μπορεί ο άνθρωπος να πιστεύει σωστά, να σέβεται τη διαφορετικότητα, να τοποθετεί την αξία κάθε ανθρώπινου προσώπου ισοδύναμη με την αξία κάθε προσώπου της Αγίας Τριάδος. Έτσι

κανείς δεν είναι κατώτερος γιατί κανένα πρόσωπο της αγίας Τριάδος δεν υποτιμάται στη διδασκαλία ή στην απεικόνισή Του ως κατώτερο.

Αυτό είναι και το επιθυμητό να προβεί συμπέρασμα, μέσα από την μελέτη των μαθητών μας. Επίσης, να καταδειχθούν δυνατότητες συζήτησης μεταξύ των πιστών των δύο ομολογιών για έναν εξ αρχής διάλογο βασισμένο στην ορθόδοξη χριστιανική αγάπη, όπου με ελευθερία και σεβασμό στη διαφορετικότητα των πολιτισμών μας να καταδειχθεί το παραπάνω επιδιωκόμενο συμπέρασμα. Ίσως να προταθεί ένα ντιμπέϊτ μεταξύ των δύο ομάδων/ομολογιών που θα συζητηθεί η διαφορά θεολογικής σκέψης τους και θα προσπαθήσουν να αναπτύξουν αν όχι συμφωνία οπωσδήποτε εμπειρία ορθού διαλόγου στη ζωή τους.

Προσοχή: Πιθανόν να χρειαστούν περισσότερες ώρες των τεσσάρων (έως δύο ακόμα) αν έχετε αργό ή «δύσκολο» ιντερνετ στο σχολείο σας!!! Επίσης αν γίνει θεατρική παράσταση ή χορογραφία πιθανόν να χρειαστεί άδεια από το Διευθυντή να επιτρέψει να παρουσιαστεί το έργο των μαθητών στους συμμαθητές τους όλου του σχολείου, σε μία ακόμα διδακτική ώρα.

Διαδικασία

 

Φάση 1 Γνωριμία με το κοινωνικό Δίκτυο : Google+ και τις υπηρεσίες που παρέχει

Χρονική Διάρκεια

1η διδακτική ώρα (και εκούσια διάδραση της ομάδας κατ΄οίκον, με συμφωνία να μην καταναλωθεί χρόνος που επιβαρύνει τη μελέτη των υπόλοιπων μαθημάτων τους, μία ώρα περίπου)

Τρόπος Αλληλεπίδρασης

Στην τάξη: Τα παιδιά χωρίζονται σε ομάδες της αρεσκείας τους – γνωρίζουν από τον καθηγητή θεολόγο τους στόχους του μαθήματος και το σκοπό της παρουσίας τους στην αίθουσα πληροφορικής. Ο καθηγητής πληροφορικής παρουσιάζει στα παιδιά το κοινωνικό δίκτυο και τον τρόπο/σκοπό χρήσης του, τα εργαλεία του κοινωνικού δικτύου και το σκοπό και τρόπο χρήσης τους. Δημιουργούνται οι τέσσερις ομάδες μέσα στο δίκτυο. Εργασία στο σπίτι: Να εξοικειωθούν με την ομάδα τους στη λειτουργία του διδαχθέντος δικτύου με την επίβλεψη των γονέων τους ή ενήλικου γνώστη (έχει ζητηθεί και παραχωρηθεί άδεια από τους κηδεμόνες για τη χρήση του δικτύου για τους σκοπούς του μαθήματος )
Φάση 2 Διδασκαλία χρήσης των μηχανών αναζήτησης της Google, της υπηρεσίας hangout και τρόπου χρήσης της. Χρήση της Google σε : μηχανή αναζήτησης εικόνων Αγίας Τριάδος, ορθόδοξη η πρώτη ομάδα, ρωμαιοκαθολική εικόνα η δεύτερη ομάδα, μηχανή αναζήτησης πληροφοριών για ανάλυση των εικόνων, πληροφόρηση για το σχίσμα και τη διδασκαλία του filioque.Ο θεολόγος καθηγητής έχει δώσει στα παιδιά ιστότοπους για ασφαλή πλοήγηση στο διαδίκτυο χωρίς τον κίνδυνο εισόδου σε αιρετικές ή αντικοινωνικές σελίδες.https://www.google.gr/webhp?hl=el&tab=nw#hl=el&sclient=psy-ab&q=το+σχίσμα+του+1054https://i3.ytimg.com/vi/b7XfrVi1rUI/mqdefault.jpghttps://www.google.gr/webhp?hl=el&tab=nw#hl=el&gs_rn=16&gs_ri https:////www.google.gr/search?www.google.gr/#biw=1366&bih=578&sclient=psy-ab&q=εικόνες+της+Αγίας+Τριάδος&oq=εικόνες+της+Αγίας+Τριάδος&gs_lΕπίσης έχει αναλυθεί όπως ειπώθηκε το κεφάλαιο σχετικά με τις διαφορές των δύο ομολογιών όπως έχουν διατυπωθεί σχετικά με το filioque και τις επιπτώσεις, έχει δώσει σημειώσεις με αναλυτικές και λεπτομερείς εξηγήσεις.

Χρονική Διάρκεια

1 διδακτική ώρα (2η) (+ μία ώρα στο σπίτι)
Φάση 3 Στην τάξη : Διδασκαλία για χρήση εγγράφων google.doc., ερωτηματολογίων, παρουσιάσεων, σχεδίου. Καταγραφή συμπερασμάτων κάθε ομάδας στο έγγραφο με τίτλο την εργασία τους. Κατάρτιση ερωτηματολογίου/quiz κάθε ομάδας για ανατροφοδότηση στην τάξη.

Τρόπος Αλληλεπίδρασης

Στην τάξη Αναζήτηση και εύρεση πληροφοριών για κάθε ομάδα. Εργασία στο σπίτι: Επικοινωνία μεταξύ των παιδιών κάθε ομάδας google –και υπηρεσίες hangout, στο σπίτι μέσω της ομάδας που έχει δημιουργηθεί και ανταλλαγή γνωμών, απόψεων συμπερασμάτων.

Χρονική Διάρκεια

1 διδακτική ώρα (3η) (+ 1 ώρα στο σπίτι)

Τρόπος Αλληλεπίδρασης

Στην τάξη : Συμφωνούν τα μέλη της κάθε ομάδας τι θα γράψει καθένα στο έγγραφο που μόλις δημιούργησαν. Κάνουν ένα σχεδιασμό/ προγραμματισμό εργασίας μεταξύ τους, λύνουν τυχόν απορίες στο μάθημα. Στο σπίτι : Επικοινωνώντας με την ομάδα του κάθε παιδί συμφωνεί και καταγράφει το κομμάτι εργασίας που του αντιστοιχεί, αλλάζουν απόψεις και ιδέες, διορθώνουν το έγγραφο ο καθένας σε συνεννόηση με τους συμμαθητές της ομάδας του. Ετοιμάζουν το έγγραφο να παρουσιαστεί στην τάξη. Η θεατρική ομάδα καταρτίζει σε συνεννόηση με τους καθηγητές πρόγραμμα παρουσίασης της παράστασης ή χορογραφίας, κανονίζεται η ημερομηνία παρουσίασης της εργασίας τους, καταγράφουν το κείμενο της παράστασης ή την ερμηνεία της χορογραφίας τους.
Φάση 4 Στην αίθουσα διδασκαλίας της τάξης: Παρουσίαση ανάλυση και συμπέρασμα της όλης διαδικασίας.

Χρονική Διάρκεια

1 διδακτική ώρα (4Η διδακτική ώρα)

Τρόπος Αλληλεπίδρασης

Α. Παρουσιάζει η κάθε ομάδα με τη βοήθεια του διαδραστικού πίνακα την εργασία/έγγραφο google στην τάξη και απαντά σε ερωτήσεις και απορίες της άλλης ομάδας. Σαν παιχνίδι μπορεί να δοθεί το ερωτηματολόγιο της κάθε ομάδας με τη σειρά, με τη μορφή συλλογής βαθμών αν απαντούν σωστά. Επίσης μπορούν να φτιάξουν ένα βίντεο με την εργασία τους και να την παρουσιάσουν στην τάξη, κατόπιν να γίνει συζήτηση.Β. Αναλύονται τα συμπεράσματα που έχουν ήδη καταλήξει τα παιδιά και,καταλήγουν σε βασικά στοιχεία των διαφορών των δύο εικόνων και διδασκαλιών και τις επιπτώσεις κάθε μιας στην καθημερινή ζωή των πιστών. Επίσης γίνεται με καθοδήγηση του καθηγητή μια συζήτηση για τρόπους σωστούς και ορθοδόξους για έναν διάλογο μεταξύ των δύο ομολογιών, όπου θα γίνουν γνωστά τα αποτελέσματα της έρευνας της κάθε ομάδας. Μπορεί να προταθεί να γίνει ένα ντιμπέϊτ μεταξύ των παιδιών, όχι για να επιτευχθεί ενότητα των εκκλησιών, αλλά για να αποκτήσουν πείρα διεξαγωγής ορθού διαλόγου με σεβασμό στη διαφορετικότητα και την ισότητα μεταξύ των ανθρώπων που όλοι δημιουργήθηκαν με αγάπη και ελευθερία από τον Θεό.Γ. Συζητούν τις εμπειρίες τους για τη γνωριμία τους με το κοινωνικό δίκτυο, τις εντυπώσεις τους, αν τους άρεσε να το ξανακάνουν και γιατί
  Δ. Κατόπιν προγραμματισμού πραγματοποιείται στο σχολείο η θεατρική παράσταση ή χορογραφία και μοιράζεται σε μορφή προγράμματος το σχέδιο/κάρτα των μαθητών της τρίτης ομάδας με θέμα «η εικόνα της Αγίας Τριάδος στην Ορθοδοξία : Η φιλοξενία του Αβραάμ, όπου με συνοπτικές προτάσεις μπορούν να έχουν αποτυπώσει τις βασικές διδασκαλίες που απορρέουν από την παράσταση και την ορθόδοξη εικόνα με το συμπέρασμα που συμφωνήθηκε στην τάξη.ΤΕΛΟΣ ΚΑΙ ΤΩ ΘΕΩ ΔΟΞΑ!

Μια προσπάθεια που έγινε χάρις στην εμπνευσμένη σειρά σεμιναρίων του Διορθοδόξου Κέντρου Ελλάδος σε συνεργασία με το Σχολικό Δίκτυο για τα Κοινωνικά Δίκτυα και τη χρήση τους στο Διαδίκτυο. Συγχαρητήρια για την δράση των καθηγητών που το ανέλαβαν. Τους ευχαριστώ από καρδιάς!

homework-_Holy_Trinity-2